Makine Sektörü
Tornacı Seviye 4
Torna tezgâhında karmaşık geometrili ve sıkı toleranslı parçaları işleyen kıdemli tornacılar için MYK ulusal yeterlilik belgesi. Belge süreci, sınav içeriği ve başvuru detayları aşağıdadır.
Tornacı (Seviye 4) nedir?
Tornacı, torna tezgâhında döner mil üzerine bağlanan parçayı sabit kesici takımla teknik resme uygun ölçü ve toleransta şekillendiren kişidir. Seviye 4 yeterliliği, Seviye 3'e göre daha karmaşık geometrili ve sıkı toleranslı parçaların işlenmesinde bağımsız karar verme becerisini ölçer. Hassas kalıp imalatı, otomotiv yan sanayisinde kritik parça üretimi ve karmaşık profil işleme gerektiren tesislerde kıdemli usta pozisyonlarında görev alır.
Yeterlilik, Seviye 3 ile aynı iki zorunlu birimi paylaşır: iş güvenliği bilgisi ve tornalama işlemleri. Seviye 4'te beklenen fark, sınavın değerlendirme derinliğindedir; aday karmaşık profil ve konik yüzey işleme, vida açma gibi ileri tornalama tekniklerinde ve sıkı toleranslı parçalarda bağımsız çalışabildiğini göstermelidir.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında torna tezgâhı işleri tehlikeli sınıfta yer alır. Dönen parça, talaş fırlaması ve sıkışma riskleri nedeniyle işverenlerin belgeli tornacı çalıştırması beklenir.
Kimler başvurabilir?
Tornacı (Seviye 4) sınavına başvuru için belirli bir öğrenim şartı aranmaz. Adayın okuryazar olması ve sınav görevlilerinin yönergelerini anlayıp uygulayabilmesi yeterlidir. Yaş veya cinsiyet kısıtlaması bulunmaz.
Seviye 4 yeterliliği daha kapsamlı bir deneyim profili beklediği için şu adaylar sınava daha hazırlıklı girer:
- Manuel torna tezgâhında uzun süreli ve karmaşık parça işleme deneyimi olan kişiler
- Konik yüzey, vida açma ve sıkı toleranslı işleme konularında deneyim sahibi ustalar
- Hassas kalıp veya kritik otomotiv parça üretiminde fiilen çalışmış teknisyenler
El-göz koordinasyonu, dikkat ve dönen ekipman etrafında güvenli çalışabilme uygunluğu mesleğin temel gereklilikleridir.
Yeterlilik birimleri (sınav içeriği)
Tornacı (Seviye 4) sınavı iki zorunlu birimden oluşur; seçmeli birim yoktur. Her iki birimden de teorik sınava (T1) ve performans sınavına (P1) girilmesi gerekir. Birim isimleri Seviye 3 ile aynıdır; fark sınavın değerlendirme derinliğindedir.
İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre ve Kalite
Mesleki güvenlik, çevre standartları ve kalite ilkelerini kapsar. Teorik sınav modülüdür.
Tornalama İşlemleri
Karmaşık profil işleme, konik yüzey, vida açma gibi ileri tornalama tekniklerini ve sıkı toleranslı parça üretimini kapsar. Performans sınavının ana bileşenidir.
Başvuru süreci
- Başvuru kontrolüOnline veya yüz yüze başvuru yapılır, evraklar kontrol edilir.
- Teorik sınav (T1)Her iki zorunlu modülden yazılı sınav: İSG-Çevre-Kalite ve tornalama bilgisi.
- Performans sınavı (P1)Manuel torna tezgâhında karmaşık geometrili, sıkı toleranslı parça işleme uygulaması.
- BelgelendirmeBaşarılı adaylara MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi düzenlenir.
Sınav ücreti
Gerekli belgeler
Başvuru sırasında şu belgeler istenir:
- T.C. kimlik kartı veya nüfus cüzdanı fotokopisi
- Başkent Belge tarafından verilen başvuru formunun doldurulmuş hali
- 2 adet vesikalık fotoğraf
- Sınav ücretinin yatırıldığını gösteren banka dekontu
- Daha önce alınmış MYK belgesi varsa fotokopisi (özellikle Seviye 3 belgesi varsa)
Belge geçerlilik süresi ve yenileme
MYK Tornacı (Seviye 4) belgesi düzenlendiği tarihten itibaren 5 yıl geçerlidir. Bu sürenin içinde belge sahibi iki aşamadan geçer:
İkinci yılın sonunda gözetim yapılır. Gözetim, belge sahibinin mesleği fiilen icra ettiğine dair işveren beyanı veya çalışma belgeleriyle kanıtlanır. Beşinci yılın sonunda yeniden belgelendirme süreci başlar; bu süreçte aday performans sınavına (P1) tekrar girer.
Belge süresi dolduktan sonra yenileme yapılmadığında belgenin geçerliliği sona erer. Bu durumda kişi sıfırdan başvuru yaparak tüm sınav aşamalarına yeniden girer.
Sıkça sorulan sorular
Seviye 3 belgem var, doğrudan Seviye 4'e geçebilir miyim?
Seviye 3 belgesine sahip olmak Seviye 4 belgesini otomatik olarak sağlamaz. İki seviye ayrı sınav süreçleri gerektirir; Seviye 4'e başvuran aday yeniden teorik ve performans sınavına girer. Ancak Seviye 3 deneyimi, Seviye 4'ün beklediği karmaşık profil işleme ve sıkı tolerans hassasiyeti için adayı pratik olarak hazırlar.
Seviye 3 ile Seviye 4 arasındaki fark nedir?
Her iki seviye de aynı birimleri (İSG ve Tornalama İşlemleri) kapsar; fark sınavın değerlendirme derinliğindedir. Seviye 4, konik yüzey işleme, vida açma gibi ileri tornalama tekniklerini ve sıkı toleranslı, karmaşık geometrili parçaların bağımsız işlenmesini ölçer.
Bu belge CNC torna tezgâhları için geçerli mi?
Tornacı yeterliliği manuel (geleneksel) torna tezgâhlarında çalışan ustaları kapsar. CNC kontrollü torna tezgâhında çalışıyorsanız NC/CNC Tezgâh İşçisi (14UY0202) yeterliliğinin Tornalama İşlemleri birimi sizin için daha uygundur. İki yeterlik farklı tezgâh türleri ve çalışma yöntemleri için tasarlanmıştır.
Akreditasyon aşamasında sınava girebilir miyim?
Akreditasyon süreci tamamlandıktan sonra sınavlar başlar. Bu yeterliliğe yönelik başvuru takvimi ve güncel durum için Başkent Belge ile iletişime geçebilirsiniz; süreç tamamlandığında kayıt yaptırmış olmak size öncelik sağlar.
Sınavda başarısız olursam ne olur?
Birimlerden birinde başarısız olan aday, sadece başarısız olduğu birimden tekrar sınava girer. Başarıyla geçtiği birimi yeniden vermez. Tekrar sınav hakkı yeterlilik dokümanında belirtilen süre içinde kullanılır. İkinci başvuruda sınav ücreti yeniden yatırılır; başarılı olunan birim için ek ücret alınmaz.